Hoe breng je een Griekse tragedie tot leven anno 2020?

Hoe breng je een Griekse tragedie tot leven anno 2020?

Troades, beter bekend als de Trojaanse Vrouwen, is een stuk dat geschreven werd in 415 voor Christus door tragediedichter Euripides. Dat klinkt alles behalve sexy. Toch slagen de studenten van onder andere LUCA drama erin om een nieuwe wind te doen waaien door de herwerkte tekst van Johan Boonen.

De afgelopen weken werden de acteeropleidingen van vier Vlaamse conservatoria ondergedompeld in de wereld van de Griekse tragedie. Komende woensdag en zaterdag tonen ze wat ze ervan gebakken hebben in de KVS in Brussel.

In de loges van het doolhof dat de Koninklijke Schouwburg vormt, treffen we vier tweedejaars studenten van LUCA drama middenin hun repetities voor het stuk Troades. Britt, Willem, Nathan en Lore worden al enkele weken tot over hun oren ondergedompeld in de wereld van de Trojaanse vrouwen.

Nathan: “We zijn intussen een viertal maanden aan het werken rond Griekse tragedies. Het is interessant dat dat nu een weerklank krijgt hier in de KVS.”

Terwijl Britt moeite heeft met het papiertje van haar koekje in twee te scheuren, vertelt Willem ons wat meer over de voorstelling. “We hebben Troades omgedoopt tot een groteske voorstelling met veel beelden en een minimum aan tekst. Het vindt plaats vlak na de Trojaanse oorlog, die door de Grieken werd gewonnen. De Trojaanse vrouwen blijven achter en worden ofwel verdeeld onder de Griekse mannen, of sterven.”

Britt: “Ik heb Griekse tragedies altijd al interessant gevonden, mede door mijn opleiding Latijn-Grieks in het middelbaar. Grammatica was daar nooit mijn grootste troef, dus haalde ik mijn punten op door mijn culturele kennis. Al is het geen materie waarmee ik aan de slag zou gaan wanneer ik carte blanche krijg om iets te maken, vind ik het fijn dat ik er nog eens rond kan werken.”

Goden verbannen

Nathan: “Op menselijk niveau zijn Griekse tragedies sowieso relevant. Ze omvatten pijn en vreugde, iets wat van alle tijden is. Men probeert vaak om Griekse werken te vertalen naar een meer hedendaagse invalshoek. Zo wordt er bijvoorbeeld een vertaalslag gemaakt waarbij Antigone wordt omgezet naar Greta Thunberg. Ik vind dat absoluut niet noodzakelijk. Het lijkt me interessanter om die pure emoties die een Griekse tragedie tekenen, te onderzoeken als speler.”

“Inderdaad,” vult Lore aan. “Emoties en personages van die tijd zijn, ondanks een zekere uitvergroting die we nauwelijks kunnen omvatten, nog steeds heel herkenbaar.” Dat beaamt Nathan: “Daar zijn we heel bewust mee omgegaan. We merkten dat er al snel een hoog #metoo gehalte insluipt, maar in plaats van dat uit te lichten hebben we dat neutraal benoemd. Zo kan de kijker zelf vrij invullen wat hij erover denkt.”

Nathan: “Het is gewoon zo dat wij jongeren anno 2020 geheel andere dingen meemaken dan de situaties waarin de Griekse personages verstrengeld geraken. Het is daardoor moeilijk om je in te beelden wat jij als jongere zou doen moest jij in hun schoenen staan. Als speler moet je het je laten overkomen en het gewoonweg ondergaan. Ik vraag me niet af hoe het moet zijn om levenslang vastgeketend te worden aan een graf, bijvoorbeeld. Dat is iets wat je je nauwelijks kan voorstellen. Behalve tijdens een heel lange les dan, dat kan soms een gelijkaardig gevoel geven,” zegt hij lachend.

Willem: “Wanneer je een realistisch scenario speelt, is het belangrijk dat je jezelf de vraag stelt of je personage dichtbij jezelf ligt, of ver van je af staat. Bij dit proces gaat het om een volledig andere manier van spelen. Het is niet zozeer het op zoek gaan naar een personage, maar meer het op zoek gaan naar een sfeer.”

Nathan: “Het is echt bigger than life, dat is ook de reden waarom goden vaak verbannen worden uit modernere interpretaties van het werk. Dat zou de kijker enkel maar distantiëren van het stuk, omdat het dan veel te ver van je leefwereld verwijderd ligt.”

Beeld VS Tekst

Britt: “We werken met veel groteske bewegingen, mimiek en geluiden. Dat vloeit voort vanuit de fysieke insteek waaruit we vertrokken zijn. We hebben het stuk één keer doorgelezen, waarna we gecontroleerd zijn beginnen improviseren met de verhaallijn in ons achterhoofd, onder leiding van onze coach Johan Knuts.”

Willem: “Johan gaf ons onder andere de opdracht om scènes te vertellen in drie zinnen en de rest van de pagina’s te schrappen. Het is daarom misschien ook een plus als kijker om het verhaal nog eens te Googelen alvorens je komt kijken, dat geeft een extra dimensie.”

Nathan: “We hebben gekozen voor een enorme abstractie. Wanneer er iemand van een toren wordt gesmeten, is er in de verste verte geen toren te bekennen. We ervaren dit project echt als een ontdekkingstocht naar het aanvoelen van rauwe emoties.”

Lore: “Je moet je niet laten afschrikken door Griekse tragedies. Het klinkt als een ver-van-mijn-bedshow en iets wat moeilijk te vatten is, maar wanneer je met een open blik kijkt, hoef je niet per se alles te snappen.”

Willem: “Als je openstaat voor die grootsheid, kan het veel teweeg brengen.”

11 februari 2020
TessJacobs

'Als de wereld begrijpelijk was, zou er geen kunst bestaan' - Camus

Gerelateerde tips