De slimste lach ter wereld

Humor anno 2015

Inge

Een dag niet gelachen is een dag niet geleefd. We approve. Maar de hihi's en haha's weerklonken niet altijd bij dezelfde grollen. Van slapstick tot parodie: het gezicht van de nar is veranderd.

De generaties na 1980 hebben het geweten: postmodernisme is hét it-word. Weinig woorden betekenen zoveel en tegelijk zo weinig. In de sectie humor proberen wij toch de vinger aan de pols te leggen. Want zoveel info, weetjes en kennis in ons hoofd: dus ook zoveel waarmee we kunnen lachen. Zoveel bloggers, You Tube-fenomenen en sterren in cyber space: dus ook zoveel met wie we kunnen lachen. Alles kan, alles mag, alles lacht.

WTF-momentjes

Neem nu de boys next door van The Lonely Island. Hoe belachelijk hun nummers bij die eerste luisterbeurt ook kunnen klinken, des te genialer ze zijn na een diepere introspectie. Hun observaties zijn zo spot on dat ze niet enkel de lachers voor zich winnen. Maar de lijn tussen de schaterlach en de WTF-uitroep is zeer fijn (kijk: Elders react to The Lonely Island - wat op zijn beurt dan ook weer hilarisch is). De easy going slapstickhumor die je lachspieren meteen aan het werk zet of subtielere humor waarvoor je wat lagen moet doorwroeten: er is een verschil.

Hoe belachelijk de nummers van The Lonely Island bij een eerste luisterbeurt ook klinken, des te genialer zijn ze naar een diepere introspectie.

In dit postmoderne era is het spel met humor ook alledaagse koek in televisie en film. We denken aan The Office en Arrested Development, maar ook het toonaagevende The Simpsons past in het straatje van de metahumor. Hoe meer je weet, des te luider je lach. Verwijzingen naar celebrities, politieke schandelen of een type persoonlijkheid: die schijnbare oppervlakkigheid verhult vaak een dieper verhaal. Of Paul Rudd en Amy Poehler in het zeemzoete They Came Together (2014): een romcom die je niet uitzit, als je niet doorhebt dat er net de draak mee wordt gestoken.

Lachsalvo's

Maar ook televisiekijkend Vlaanderen heeft dankzij In De Gloria, Het Eiland en recenter De Ideale Wereld kunnen proeven van talrijke lachsalvo's. Niet enkel de catchy slagzinnetjes (Maar zegt dan toch nee, Guido) maken deze programma's populair, ook de spiegel die ons wordt voorgehouden, treft vele kijkers. En dan is het een kwestie of je lach nog even luid meebuldert. Want zelfspot is the golden word. In humor draait het immers niet altijd om spotten mét anderen, maar is het even belangrijk om in eigen boezem te (durven) kijken. 

Zelfspot is the golden word, niet enkel spotten mét anderen, maar ook in eigen boezem durven kijken.

Een voorbeeld dat deze zelfironie perfect illustreert is de film This Is The End (2013). Een schare Hollywoodsterren gaat de apocalyps tegemoet en ze laten meteen hun kleine kantjes zien. De gangbare vooroordelen van acteurs zoals James Franco en Seth Rogen worden nog eens extra in de verf gezet. Lachwekkend, maar vooral goed in scène gezet.

Al lachend zegt de zot de waarheid, een leuze die sluit als een bus. Humor dient vandaag niet enkel de lach, maar is een barometer van het huidige klimaat. Het bekritiseert, het interpreteert en het fascineert. Blijven lachen, dus!