Met één been in Afrika

Africa

NTGent

Filip

Oscar Van Rompay lijdt aan de ziekte van de tropen, zo vertelt hij aan het eind van de voorstelling: “het ongeneeslijke verlangen om in het hart van Afrika te zijn”. De plek die hij als blanke Belg helaas nooit zal kunnen bereiken. In het begin van Africa doet een naakte Van Rompay er nog een poging toe door zich zwarter dan zwart te spuiten met verf. Het is zijn vervormde beeld van Afrika, het continent waar werkelijk alles anders is.

Hakuna Matata

In de eerste helft van Africa wordt blank en zwart nog ontdubbeld. Van Rompay vertelt via voice over zijn eerste indrukken van het continent – in de zintuiglijke stijl van Joseph Conrads Heart of Darkness – terwijl hij zelf op scène een serie indrukwekkend gespeelde Afrikaanse clichés neerzet vanuit het standpunt van de Afrikaan. Afrika biedt een bombardement aan indrukken en is een vat vol tegenstellingen. Het bougeert er immens, terwijl de hakuna matata-mentaliteit ervoor zorgt dat men tot morgen uitstelt wat vandaag niet meer hoeft. Iedereen is er gastvrij, terwijl je niemand echt kan vertrouwen.

Dat zorgt ervoor dat Van Rompay er niet helemaal kan integreren, ook al komt hij er al tien jaar lang gedurende drie maanden per jaar. Van Rompay is niet te beschaamd om persoonlijke ontboezemingen met het publiek te delen: zo strafte hij er al wel eens zijn lakse medewerkers door hen te slaan met een tak, wat blijkbaar de gewoonte is ginds. Het is de plaats die een mens maakt tot wie hij is: Van Rompay beseft ook hoe absurd lijfstraffen nog klinken voor de westerse mens.

Daarnaast vertelt hij ook vrank en vrij hoe hij zich aangetrokken voelt tot Afrikaanse vrouwen, de echte parels van het zwarte continent. Van Rompays mysterieuze verlangen naar het hart van Afrika krijgt zo ook een erotische component. Meermaals vertelt hij hoe in de lokale nachtclubs konten tegen elkaar aanschurken en hoe hij wil opgaan in “de deining”. Al weet je natuurlijk niet wat het echte verhaal is van Van Rompay en wat Peter Verhelst in zijn tekst heeft aangedikt.

Spagaat

Van Rompay vertelt in Africa een genuanceerd verhaal: hij is geen blanke koloniaal, maar ook geen naïeve wereldverbeteraar. Hij zit geprangd tussen twee plaatsen en culturen, terwijl hij beide liever zou willen laten samensmelten: zijn ideale vrouw heeft de joie de vivre van een Afrikaanse, maar je kan er diepgaande gesprekken mee voeren zoals met een Europese vrouw. Zelf voelt hij die spagaat ook: hij zou zo graag dezelfde Oscar willen zijn in België als in Kenia, maar ginds moet hij zich door de context harder opstellen.

Africa is een intrigerende en zintuiglijke voorstelling geworden die alleen maar door Oscar Van Rompay gemaakt zou kunnen zijn. Peter Verhelst schonk hem hiervoor prachtige zinnen die je zo allemaal zou willen neerpennen. Maar bovenal wil je graag zelf eens op zoek naar het hart van het zwarte continent. Waar nog op wachten? Alors on bouge!