BILL Ranger Marie praat met actrice Dilan Yurdakul over 'Wie is bang?'

BILL Ranger Marie praat met actrice Dilan Yurdakul over 'Wie is bang?'

"Kijk je naar het geluk of overkomt je de ellende?"

Attentie! Attentie!

Ik ben Marie Peeters, 24 jaar en ik ben BILL Ranger.
Binnen mijn rubriek breng ik een ander soort tekst.
Vertrekkende van een toneelstuk, een film, een tentoonstelling, ... breng ik een manier van kijken tot bij de lezer en kijker. Tot bij jullie.

De teksten bestaan uit dialoog, feiten, poëzie en observaties. Dit vormt één geheel met eigen foto's en tekeningen. Een dynamiek waarin verwondering, schoonheid, emotie, rust en diepgang centraal staan.

Tast toe en laat je gaan.

Ik ben bang.

Zal ik de juiste vraag stellen? Moet ik mijn werkmethode aanpassen en alle details beginnen op te schrijven? Zal ik straks alles vergeten zijn?

Ik ben euforisch, omdat ik dit heel graag meemaak.

“Bedankt om mij te interviewen”.

Dilan Yurdakul is actrice en maker.

Ze komt uit Nederland. Ze draagt een Koerdische geschiedenis in zich.

Dilan speelt naast Tarikh Janssen, Els Dottermans en Han Kerckhoffs in Wie is bang van Tom Lanoye en Koen de Sutter.

“Deze tijd is veel te vluchtig. Er is geen tijd meer om mens te zijn. Ik had liever in de jaren 70 geleefd. Daar was ruimte om te leven. Jongere generaties ervaren nu zowel een drang als een druk om vernieuwend en authentiek te zijn”.

Elke generatie is een combinatie van de huidige en de voorgaande.

Nostalgisch kijken naar een tijd waarin je niet geleefd hebt, blijft enkel idyllisch.

Down inside

Don’t get caught with foolish pride

More than a woman

More than a woman to me

Ik bel aan.

Geen reactie.

Ik bel nog eens.

Wachten.

“Koen?”

“Het is Marie, ik kom de repetitie bijwonen”.

“Ik kom naar beneden”.

Regisseur Koen De Sutter laat mij binnen in NTGent Minnemeers en toont mij de weg naar het podium.

Er zitten al enkele mannen en vrouwen verspreid op de tribune.

Tom Lanoye zet zich achter mij.

“Geldt die jaren '70 dan ook qua muziek?”

“Als Aretha Franklin, Bob Dylan en Lou Reed staan voor de jaren 70, dan vind ik die muziekjaren top”.

Muziek bepaalt de tijdsgeest. Of andersom?

Take a walk on the wild side

And the colored girls go

Doo doo doo doo doo doo doo doo doo

Doo doo doo doo doo doo doo doo doo

“Ultieme vrijheid is niet meer de behoefte voelen om jezelf te definiëren. Vrede hebben met eigen trauma’s of trauma’s die in je familiegeschiedenis vervat zitten. Het is niet omdat je zelf bepaalde zaken niet hebt meegemaakt dat je dat niet mee vormt. Ik ben Koerd en Aleviet. Alevieten volgen een vrijere vorm van de Islam. Die aspecten blijven onderdeel van mijn identiteit.

Ik ben door Els na het stuk Sneeuw dat we ook bij NTGent speelden, gevraagd of ik in Wie is bang wilde meespelen. Elke keer is het verrassend. Het blijft een pingpong spel tussen ons vieren”.

Vijf witte doeken vooraan. Vijf witte doeken achteraan. Met touwen aan het plafond bevestigd.

Els Dottermans passeert in peignoir met bloemetjes.

Een technieker bevestigt de draad van haar microfoon in haar vleeskleurig ondergoed.

Tarikh Janssen eet echt enkel groenten en noten.

Zijn hondje volgt hem tot in de coulissen.

Een vrij mens kan anderen afschrikken.

Edward Albee schrijft in 1962 de toneeltekst Who’s afraid of Virginia Woolf?

Het oorspronkelijke verhaal gaat over twee koppels, een jong en een ouder, die op een avond na een faculteitsfeestje samen nog iets drinken en verstrikt geraken in een onderling spel van haat, liefde, leugens en waarheden.

De Amerikaanse cultuur, the American Dream.

Cola
Vogels

“Tom Lanoye heeft ons alle vier afzonderlijk geïnterviewd. Onze personages zijn gevormd door elementen uit ons ware leven vermengd met uitvergrote toevoegingen van de schrijver. Het start van een ouder koppel dat al jaren op de planken staat met hetzelfde stuk en die steeds opnieuw moeten zoeken naar een jonger duo als tegenspelers. Daarbij komen verschillende kwesties aan bod: cultuurverschillen, generatieverschillen en diverse opvattingen over de evolutie van het toneel. Heel sterke tekst vind ik. Gelukkig is er altijd nog genoeg afstand tussen mezelf en het personage om er niet verstrikt in te geraken”.

Dilan Yurdakul eet kaas, komkommer, brood, ananas en pompoensoep terwijl ze met een bomberjack in kleermakerszit in het tweede stoeltje naast mij op de eerste rij zit.

De acteurs zijn bang. Hun personages zijn bang. Gespannen.

Angst heeft een natuurlijke oorsprong. Een verdediging. Verscherpt de alertheid. Maar het kan ook omslaan in verlamming en dan verdwijnt de focus.

Het stuk begint met het einde van de Boléro van Ravel.

“Ik heb een grote verwantschap met tekst. Niet met beeldende kunst. Daar word ik tot hiertoe nog niet zo door geraakt. Muziek spreekt wel meteen een gevoel aan. Dat kan heel universeel zijn. Zelfs als je de tekst niet kan begrijpen, dan nog kan je de muziek voelen. Emoties zijn zo fundamenteel, daar moeten we iets mee doen.

Het toneel is nog altijd mijn ware passie. Al denk ik soms dat ik ermee wil ophouden. En zoals in het stuk voorkomt, ik ben ook een maker. Je moet jezelf steeds opnieuw heruitvinden en dat vergt heel wat. Ik heb een grote behoefte om met mijn eigen verhalen iets te doen. Het zijn verhalen die ook te maken hebben met de spanning tussen een eigen identiteit en vrijheid en een maatschappij die zijn structuren heeft. Ik heb zelf een depressie gehad omdat het masker te zwaar woog. Het kan een tijdje veilig zijn om te leven volgens een beeld dat van jezelf bestaat, maar ik kon het niet volhouden. Ik moest eruit breken”.

Achter dat masker gebeurt de voorbereiding op de andere kant van het grimas.

“Dat is zo fundamenteel aan theater. Zoals in de opera van Bizet, wanneer Carmen zegt: Ik kan alleen Carmen zijn! Daar gaat het echt over. En dat kan nu nog altijd. Ik vind wel dat een repertoirestuk ook altijd iets van deze tijd in zich moet dragen om voeling te hebben met wat nu leeft”.

In 1875 gaat de opera Carmen van Bizet in première.

Ze spreekt de waarheid, omdat ze een vrije vrouw wil zijn. Ongebonden. Ongedwongen.

Carmen wordt vermoord terwijl er in de achtergrond een stierengevecht plaatsvindt.

Kort daarna overlijdt Bizet op 36-jarige leeftijd.

“Als acteur heb ik de ongelofelijke kans om samen met mijn medespelers en het publiek elke avond opnieuw te proberen om dingen te begrijpen en in vraag te stellen. Wij geven de antwoorden niet”.

“Het is een echt klotestuk”.

Het licht verplaatst naar het omgevallen glas wijn.

Het decor valt zacht naar beneden.

Maar wat is echte vrijheid?

Alevieten zijn liberaal.

We are the heroes of our time

But we’re dancing with the demons in our minds


De magie van het toneel komt drie keer aan bod

Voor

Tijdens

En

Na

Dat ze in het moment

Gewoon

Al zo veel woorden

Kunnen

Onthouden

“Wat betekent een mentor voor jou?”

“Ik heb wel enkele mensen waar ik alles aan toevertrouw. Niemand kan helemaal alleen zijn weg maken, daar geloof ik niet in. Anderen zijn een blijvende inspiratie. Ik ga veel naar andere stukken kijken en neem dat allemaal met mij mee. Zo kom ik zelf steeds verder”.

Helpt angst? Verlamt de zoektocht naar vrijheid?

“Ik grijp enkel in als ze zich van bedrijf vergissen”.

“Ik zal mijn broek laten zakken als het niet meer gaat. Is dat een goed teken?”

Het licht gaat aan.

“Dit is alles waar ik voor sta”.

Dweilen, wit hemd uit, ander hemd aan, schoenen uit, licht aan en uit, de schaduwen spreken.

Hoe moeten we omgaan met schaamte.

De carrière van een diva. Tafels vol water en bessensap.

Het lichaam inzetten, verbergen en tonen.

Kennis

Humor

Wiskunde

En melancholie

Een acteur spreekt erover als zijn gereedschap. De inzichten komen niet vanzelf.

Spreken of klappen in je gezicht

Rapper, hip hop en Beethoven.

Waar krijgen we subsidies voor en is dat dan erg?

Oh it’s such a perfect day

I’m glad I spent it with you


You just keep me hanging on.

You just keep me hanging on.

VLAG

“Ze zien mij nog niet als een Nederlandse, daar zijn we nog niet. Maar het kan voor mensen uit Limburg die naar Gent komen ook zwaar zijn.

Die behoefte om anders met identiteit om te gaan varieert ook doorheen de generaties. Dat contact onderling is niet altijd even eenvoudig.

Hier met de ploeg heerst er een zeer positief productieve sfeer”.

Alle burgers zijn één soort. Evolueren we daar naar?

Techniek vanuit je buik

Vanuit je tieten

Blijven verschillen interessant of schrikken ze af?

Een stuk in een stuk in een stuk.

Het wijst erop dat alles toneel is en ook alles echt is.

“In België praten acteurs echt nog met elkaar. Voor mij is dat een duidelijk verschil met de Nederlandse cultuur. Ik vind dat belangrijk om te kunnen evolueren en organisch je weg te vinden”.

Een opeenvolging van vijf verschillende ruzies.

Het waarachtig verstoppen van de kwetsbaarheid in woorden.

“Er is een scheur in de aarde”.

Kijk je naar het geluk of overkomt je de ellende?

In Kenia splijt de Aarde verder uit elkaar.

“We kunnen nog niet beginnen, want ik vind mijn schoenen niet”.

Achter de deur hangt een groot portret van Leopold II.

Zalm, tomaat, sla, komkommer, pijpajuin, rode ajuin, citroen, dille en dik bruin brood eet ik bij Alice.

VLAM
OGEN
18 september 2019
MariePeeters

Vol verwondering schrijvend, kijkend en luisterend wat de wereld van de kunsten kunnen teweeg brengen. In kleur.

Gerelateerde tips