Word kenner van Beethoven in 5 stappen

Word kenner van Beethoven in 5 stappen

Tududu duuuuum! tududu dooooom! Geen idee waarover we het hebben? De vijfde symfonie van Beethoven natuurlijk. Een van de bekendste motieven in de klassieke muziek ooit, om precies te zijn. Maar hoe geraak je verder dan die vijfde symfonie in je kennis over Ludwig van Beethoven? Volg onze stappen.

Stap 1: Beethoven was (niet) doof

Beethovens gehoorproblemen zijn bijna mythischer dan zijn muziek. Hij zou veel van zijn muziek hebben geschreven zonder dat hij die kon horen. De waarheid is natuurlijk complexer. Ludwig van Beethoven begon zijn gehoor te verliezen op zijn 28e, maar tegen het einde van zijn leven kon hij nog steeds horen, maar praktisch alleen bastonen.

Beethoven

Het had wel degelijk invloed op de manier waarop hij muziek maakte. Hij kon niet meer live optreden omdat alles een beetje als een rommelhoopje klonk. Componeren deed hij aan de piano. Hij hing een draad en een mondstukje aan de kast van een piano en kon zo de trillingen beter voelen en horen.

Stap 2: Des te heroïscher des te beter

Beethovens stijl werd vaak omschreven als heroïsch. Dat komt door zijn derde symfonie: de Eroica. Eerst was het plan om die op te dragen aan Napoleon Bonaparte. Diens Republikeinse ideeën en militaire heldhaftigheid konden op bewondering rekenen van Ludwig Van Beethoven. Maar als snel bleek Napoleon een tiran te zijn die Europa wou overnemen.

Beethoven behield zijn Eroica en begon hiermee zijn nieuwe muzikale stijl, terwijl zijn gehoor achteruit ging rond dezelfde periode. Hij dacht aan zelfmoord, maar hij wou blijven leven voor de kunst: muziek. De echte held in dit verhaal is misschien Beethoven zelf.

Stap 3: Iets om mee uit te pakken: weetjes over de “Maanlichtsonate”

Als de Ultratop van bladmuziek in het begin van de negentiende eeuw zou bestaan hebben, dan zou de Maanlichtsonate - beter bekend in het Engels als de Moonlight Sonata - er zeker in hebben gestaan. Zelfs nu is het nog een van de bekendste pianostukken ooit.

Maar de versie van het nummer waar we standaard aan denken als we aan de sonate denken, klinkt een heel deel anders dan het origineel. Dat komt door een aanwijzing die Beethoven toevoegde aan de bladmuziek. Op piano’s uit die tijd klinkt het pianostuk daardoor dissonanter dan hoe die zou klinken op een nieuwe piano. Beluister maar eens het verschil tussen deze twee uitvoeringen.

Stap 4: Waarom de vijfde symfonie zo zot is

Als er aan de secretaris van Beethoven werd gevraagd vanwaar het bekende beginmotief van de vijfde symfonie vandaan komt, dan zei die dat Ludwig hem had verteld dat het het klinkt alsof het lot op de deur klopt. Een andere theorie zegt dan weer dat hij het gebaseerd heeft op de lokroep van de geelgors, een vogel die in zijn tuin in Wenen vaak aanwezig was. En om eerlijk te zijn: het ritme zit er écht in.

Vast staat dat de symfonie gek moet geklonken hebben voor de tijdgenoten van Beethoven. Veel motieven blijven doorheen de vier delen terugkomen en evolueren, terwijl de symfonieën van toen een vaster stramien hadden.

Stap 5: Ken de drie periodes

Zaken onderverdelen in vakjes, Dat is de aard van het beestje: de mens. Met de muziek van Beethoven werd hetzelfde gedaan. De meeste muziek die bekend van hem is, komt uit de tweede periode: de heroïsche periode dus. Maar ervoor en erna werd er ook muziek gemaakt. In de eerste periode hing Beethoven nog vast aan de Weense stijl: denk aan Mozart.

In de latere periode van zijn leven, de derde, zal hij onder andere Bach bestuderen en zijn unieke manier van werken nog verder uitwerken met minder wilde haren, maar met meer intelligente veranderingen.

Waar kan je iets van Ludwig van Beethoven live gaan bekijken?

Bijna overal. Hier is een kleine selectie. Maar nog meer vind je in onze kalender.

BrechtVissers

Ik probeer u uit uw luie zetel te krijgen door het ding dat je hierboven te zien kreeg. Ik hou van absurditeiten en kaas.

Gerelateerde tips